De warmtetransitie is in een nieuwe fase beland. Sinds 1 januari is de aangepaste Warmtewet van kracht. Dit betekent dat warmtenetten grotendeels in publiek eigendom komen en gemeenten en provincies nemen steeds vaker het initiatief.

Tegelijkertijd staat het elektriciteitsnet onder druk door elektrificatie, warmtepompen en de groeiende energievraag. De vraag is dus niet óf de warmtetransitie versnelt, maar hoe.

We spraken Fred Westland, Accountmanager bij Spijkerman, over wat er daadwerkelijk verandert in de markt en waarom dit hét moment is om strategisch positie te kiezen.

“De markt verschuift van enkele grote spelers naar tientallen initiatieven”

Fred, wat verandert er nu écht in de warmtemarkt?

,,De grootste verandering is dat warmtenetten grotendeels in publiek eigendom moeten komen. Voorheen lag een groot deel van die netwerken bij commerciële partijen. Die ontwikkelden, investeerden én exploiteerden het netwerk.

Nu zie je dat gemeenten en provincies veel nadrukkelijker de regie nemen. Dat betekent dat de markt verschuift van een beperkt aantal grote commerciële spelers naar tientallen tot misschien wel honderden lokale initiatieven.”

Wat betekent dat concreet voor de markt?

,,Het betekent dat besluitvorming anders verloopt. Gemeenten oriënteren zich, werken samen met provincies, richten coöperaties op en zoeken naar betrouwbare partners. De markt wordt breder en gaat meer versnipperen. En juist in zo’n fase is technische expertise en schaalbaarheid cruciaal.”

Waarom is deze ontwikkeling zo belangrijk voor Nederland?

,,De elektrificatie gaat sneller dan de uitbreiding van het stroomnet. Elektrische auto’s, industrie, warmtepompen: alles vraagt capaciteit. Warmtenetten kunnen een deel van die druk verlagen. Als je een wijk via stadsverwarming verwarmt, heb je geen individuele warmtepompen nodig die allemaal op het elektriciteitsnet draaien. Dat scheelt aanzienlijk in belasting.”

Voor de mensen die niet bekend zijn met een warmtenet: hoe werkt dat technisch?

,,Een warmteoverdrachtstation vormt de schakel tussen een centrale warmtebron en een wijk. Die warmte kan afkomstig zijn uit geothermie, industriële restwarmte of andere duurzame bronnen. Eén overdrachtstation kan 250 tot 500 woningen bedienen. Dat maakt het schaalbaar en efficiënt.”

Wat zie jij nu gebeuren in de praktijk?

,,Je ziet overal initiatieven ontstaan. Gemeenten brengen projecten in kaart, Energie Beheer Nederland ondersteunt bij coördinatie en financiering, en er worden regionale samenwerkingen opgezet. Tegelijkertijd is er nog veel in beweging. Bestaande netwerken worden heroverwogen, nieuwe structuren moeten worden ingericht en investeringsbeslissingen worden genomen. Dat vraagt tijd. Maar de richting is duidelijk.”

Heb jij vertrouwen in die ontwikkeling?

“Jazeker. Dit proces vraagt afstemming tussen publieke en commerciële partijen, maar uiteindelijk blijft technische realisatie altijd afhankelijk van gespecialiseerde bedrijven. Het eigendom verandert, maar de uitvoering vraagt nog steeds om kennis, ervaring en betrouwbare partners.”

“Wij leveren niet alleen een behuizing, maar denken mee over schaal en standaardisatie”

Welke rol speelt Spijkerman in deze markt?

,,Wij leveren prefab betonnen behuizingen voor warmteoverdrachtstations. Dat doen we al jarenlang. We werken samen met installatiepartners en zorgen dat een station plug-and-play geleverd kan worden.

Maar onze rol gaat verder dan alleen het leveren van een gebouw. Wij denken mee over standaardisatie en schaalbaarheid. Een behuizing moet lang mee kunnen gaan. Als je weet dat er in een regio tientallen stations nodig zijn, moet je vooraf nadenken over ontwerpkeuzes en uitvoerbaarheid.” Spijkerman kqn de buitenzijde van de stations in alle uitvoeringen kan maken: van hout tot steenstrips en coatings in alle kleuren gaan de stations mooi op in de omgeving.” 

Lijkt me een flinke uitdaging, hoe pakken jullie dat aan?

,,We hebben flink wat ervaring opgedaan de afgelopen jaren. We weten bij Spijkerman hoe zo’n traject loopt – van ontwerp tot plaatsing.  Juist nu gemeenten zich aan het oriënteren zijn, is het belangrijk dat ze partners spreken die het hele traject overzien.”

Samen werken aan een toekomstbestendig warmtenet

De warmtetransitie vraagt om samenwerking tussen publieke opdrachtgevers, technische specialisten en uitvoerende partners. Het vraagt om schaalbare oplossingen, standaardisatie en betrouwbare realisatie. Spijkerman Prefab Solutions combineert jarenlange ervaring in prefab betonnen behuizingen met kennis van de energiemarkt en de warmtetransitie.

Juist in een markt die in beweging is, is het belangrijk dat je kunt bouwen op expertise.